Němsko-hornjoserbski słownik

Žórło: Němsko-hornjoserbski słownik (red. Helmut Jenč), Budyšin 1989/1991

Pokazka: Jedna so wo starši słownik, němski a hornjoserbski prawopis njewotpowědujetaj aktualnej normje. Ćišćane wudaće je na předań pola LND.

so

1. tak, nicht korrelativ takle; ~ dołho njesměš tam wostać, ~ so to čini, wona je runje tak stara kaž wón, budź tak dobry a praj mi to; tak žel kaž mi je, ale ...; so oder so tak abo znak; tak, nětko móžemy hić; ach tak, ty chceš to prěć; tak dźesać hriwnow budźe to płaćić; so viel ... wie telko ... kelkož / kaž; telko časa kaž ty ja nimam; so lange wie kaž dołho, dołhož; ~ swět budźe stać, budu rejować; so weit wie kaž daloko, dalokož; ~ wóčko saha, samón lěs; so viel wie möglich štož jenož móžno; so bald wie möglich čim skerje, ćim lěpje; skerje (a) lěpje; (ohnehin) bjeztoho; ja ~ hižo ničo nimam; (ungefähr) wokoło, někak, něhdźe, na; ~ pjeć hodźin budźe to trać; (da) da, to, tehdy; hdyž kóčka psa wuhlada, ~ wona ćeknje; (ja, wirklich) haj, woprawdźe; wona je pruwowanja wobstała. Haj? 2. so (beschaffen), so ein (in diesem Zustand) tajki, nicht korrelativ tajkile; ~ so mi za blido njesydnješ; wón wostanje tajki, kajkiž je był; ~ mazany kadla, tajkele swinstwo ja njećerpju; wón je tajki wučerpany, zo ... 3.a) so mancher někotryžkuli, merkmalverweisend někajkižkuli, expr. někotry zakrasny, subst. něchtóžkuli b) so manches něštožkuli 4. wenn auch noch so byrnjež / veraltd. byrnje / veralt. byrunjež ... (tež) + Komp. / Superl.; byrnjež mje ty bóle šarował, ja tola njepřihłosuju; er nutzt jeden noch so kleinen Vorteil aus wón wužiwa kóždu, byrnjež tež najmjeńšu lěpšinu 5. um so ćim; čim dlěje čakaš, ~ wjetša budźe radosć 6. (falls, sofern) jeli, jelizo, hdyž; ~ chceš, dokonješ wjele; so Gott will da-li Bóh 7. (welcher) kiž, kotryž; tamón knjez, ~ měješe nadawk